မြန်မာ့နိုင်ငံရေးပြဿနာတွေ ပြေလည်စေရေးအတွက် ကြိုးပမ်းဆောင်ရွက်ရာမှာ အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် (NLD) ဥက္ကဋ္ဌ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် နဲ့ တွေ့ဆုံဆွေးနွေးမှုမပါဝင်ဘဲ ပြေလည်ရေးလမ်းစမရရှိနိုင်ဟု ယုံကြည်တာကြောင့် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် နဲ့ သမ္မတကြီးဦးဝင်းမြင့်တို့အပါအဝင် နိုင်ငံရေးအကျဥ်းသားတွေ အားလုံး အမြန်ဆုံးလွတ်မြောက်ဖို့ လိုအပ်တယ်လို့ NLD က ပြောပါတယ်။
အာဆီယံဥက္ကဋ္ဌရဲ့ မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာအထူးကိုယ်စားလှယ် သြဂုတ်လ ၄ ရက်နေ့မှ ၇ ရက်နေ့ထိ မလေးရှားနိုင်ငံ ကွာလာလမ်ပူမြို့မှာ ကျင်းပမယ့် မြန်မာနိုင်ငံ ဆိုင်ရာ သက်ဆိုင်သူတွေ အားလုံးပါဝင်တဲ့ အစည်းအဝေးကို NLD တက်ရောက်ဖို့ ဖိတ်ကြားခဲ့သော်လည်း ပြည်ပခရီးသွားလာရေး အခက်အခဲများကြောင့် တက်ရောက်နိုင်ခြင်းမရှိတဲ့အတွက် မိမိတို့သဘောထားကို ပေးပို့ရာမှာ ထည့်သွင်းပြောကြားခဲ့တာပဲ ဖြစ်ပါတယ်။
မိမို့ NLD ဟာ နိုင်ငံရေးပြဿနာတွေကို နိုင်ငံရေးနည်းလမ်းအရ ဖြေရှင်းရမယ်လို့ ဟုယုံကြည်ကြောင်း၊ မြန်မာ့ပြဿနာတွေ ပြေလည်စေရေးအတွက် အာဆီယံရဲ့ ဘုံသဘောတူညီချက် ၅ ရပ် ချမှတ်ကာ ကြိုးပမ်းဆောင်ရွက်နေမှုကို အသိအမှတ်ပြုကျေးဇူးတင်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။
မြန်မာ့ပြဿနာတွေ ဖြစ်လာရခြင်းရဲ့ အရင်းအမြစ်ဟာ အဲဒီအချိန်က တည်ဆဲဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံ ဥပဒေကို ချိုးဖောက်ပြီး ရွေးကောက်ခံ အရပ်သားပြည်သူ့အစိုးရထံမှ စစ်တပ်က အာဏာသိမ်းလိုက်တဲ့အတွက် ပေါ်ပေါက်လာရခြင်းဖြစ်ကြောင်း၊ ထို့ကြောင့် ပြဿနာအရင်းခံအကြောင်းဖြစ်တဲ့ စစ်တပ်ရဲ့ လုပ်ဆောင်ချက်မှန်သမျှကို အသိအမှတ်ပြု ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ခြင်းမပြုဖို့ လိုအပ်တယ်လို့ NLD က ပြောပါတယ်။
အခုအခါ စစ်တပ်ဟာ ရွေးကောက်ပွဲမှ လိုချင်တဲ့ရလဒ် ထွက်ပေါ် လာအောင် လူထုယုံကြည်ထောက်ခံတဲ့ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်နဲ့ NLD ကို မြန်မာ့နိုင်ငံရေးဖြစ်စဥ်တွေမှာ မပါဝင်နိုင်ဖို့ ဖယ်ထုတ်ခြင်းနဲ့ ရွေးကောက်ပွဲတွေမှာ ပြည်သူလူထုကို လွတ်လပ်စွာဆန္ဒမပြုနိုင်ဖို့ ဖိနှိပ်ချုပ်ချယ်တဲ့ ဥပဒေတွေ ပြဋ္ဌာန်းလာခြင်းတို့ကြောင့် ပြည်သူလူထုရဲ့ ဆန္ဒအစစ်အမှန်ပေါ်ထွက်လာမယ့် ရွေးကောက်ပွဲ မဟုတ်ကြောင်း ထင်ရှားနေတယ်လို့ NLD က ဆိုပါတယ်။
ဒါကြောင့် လွတ်လပ်ပြီးတရားမျှတမှုမရှိတဲ့ စစ်တပ်ရဲ့ နိုင်ငံရေးလှည့်စားမှုဖြစ်တဲ့ အတု အယောင်ဟန်ပြရွေးကောက်ပွဲကျင်းပဖို့ ကြံစည်နေမှုကို ကန့်ကွက်တားဆီးခြင်းဖြင့် ပိုမိုရှုပ်ထွေး ဆိုးဝါးလာနိုင်တဲ့ နောက်ဆက်တွဲပြဿနာတွေကို ကြိုတင်ကာကွယ်နိုင်မယ်လို့ ဆိုပါတယ်။
ဒါ့အပြင် မတရားဖမ်းဆီးခံထားရတဲ့ နိုင်ငံရေးအကျဥ်းသားတွေကို အကျဥ်းထောင်လက်စွဲ ဥပဒေပါအခွင့်အရေးတွေနဲ့ လုံလောက်တဲ့ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုတွေ မရရှိစေတဲ့အတွက် အကျဥ်းထောင်တွေအတွင်း သေဆုံးမှုဖြစ်စဥ်တွေ ဆက်တိုက်ဖြစ်ပေါ်လာတဲ့အပေါ် နိုင်ငံရေး အကျဥ်းသားတွေကို အာဆီယံအနေဖြင့် ကာကွယ်ပေးနိုင်မယ့် အစီအစဥ်တွေ ချမှတ်ဆောင်ရွက်ပေးဖို့ NLD က တောင်းဆိုထားပါတယ်။
ပြီးခဲ့တဲ့ ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၁ ရက်နေ့မှာ ရွေးကောက်ပွဲ မဲစာရင်းအငြင်းပွားမှုကို မဖြေရှင်းဘဲ အစိုးရဖွဲ့စည်းရေး ကြိုးပမ်းတယ်လို့ ဆိုကာ NLD ထံက အာဏာကို စစ်တပ်က ရယူခဲ့ပြီး ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်၊ ဦးဝင်းမြင့်တို့ကို ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းထားပါတယ်။